Tijdens opnames van het populaire AvroTros-programma Tussen Kunst & Kitsch gebeurde iets ongekends: een schilderij van de Russische expressionist Alexej von Jawlensky werd ontdekt en getaxeerd op maar liefst 300.000 euro. Het werk, dat al generaties lang in de familie van de eigenares was, bleek het meest waardevolle stuk ooit in de 40-jarige geschiedenis van het programma. Het erfstuk werd aanvankelijk simpelweg in een plastic zak meegenomen naar de opnames in het Kunstmuseum Den Haag.
.png)
Expert Willem de Winter, die het schilderij samen met zijn collega Paul van Rosmalen onderzocht, was diep onder de indruk van de ontdekking. “Ik zag het meteen. Dit is iets wat je in je hele carrière misschien één keer tegenkomt,” vertelde De Winter. De eigenares, die zich nooit bewust was geweest van de enorme waarde van het schilderij, reageerde geschokt: “Ik moet hier echt even van bijkomen.”
Het kleurrijke portret is geschilderd in 1916 en toont de typische kenmerken van Jawlensky’s expressionistische stijl. Zijn werk, dat emotie en spiritualiteit uitstraalt, is wereldwijd geliefd en hangt in musea zoals het Boijmans Van Beuningen en het Stedelijk Museum. Hoewel Jawlensky minder bekend is dan zijn tijdgenoot Wassily Kandinsky, heeft hij een vaste plek in de kunstgeschiedenis.
De eigenares erfde het schilderij via haar vader, wiens vader een fervent kunstverzamelaar was. Al vanaf haar jeugd had ze een bijzondere fascinatie voor het werk, zonder te beseffen dat het een meesterwerk was. Bij de taxatie bleek dat de handtekening op het schilderij haar nooit was opgevallen. Toch herkende De Winter meteen de karakteristieke stijl van Jawlensky. “De spontane penseelstreken en de krachtige kleuren spraken boekdelen,” zei hij.
De waarde van het schilderij werd bepaald door veilingresultaten van vergelijkbare werken. Het bleek een uniek exemplaar te zijn dat nog niet eerder bekend was in het oeuvre van de kunstenaar. “Dat maakt dit werk extra bijzonder,” aldus Van Rosmalen. Hoewel de eigenares voorlopig anoniem blijft, werd haar tijdens de opnames medegedeeld dat het schilderij door het Jawlensky Archiv officieel moet worden erkend voordat de taxatie definitief wordt.
De vondst komt op een bijzonder moment: het programma viert dit jaar zijn veertigjarig jubileum. De aflevering waarin de ontdekking wordt getoond, staat gepland voor het voorjaar van 2025. Hiermee markeert deze vondst niet alleen een hoogtepunt voor de show, maar ook een unieke gebeurtenis in de kunstwereld.
Wil je meer te weten komen de experts? Proudies heeft hen beiden geintervieuwd:
