De Britse componist Ruth Gipps (1921-1999, een buitengewoon getalenteerde musicus wiens werk jarenlang in de vergetelheid raakte. Met de release van Ruth Gipps – Orchestral Works Vol. 3 krijgt zij eindelijk de erkenning die ze verdient. Dirigent Rumon Gamba en het BBC Philharmonic Orchestra laten hun landgenote herleven met een sprankelende uitvoering van haar Eerste Symfonie, een hoornconcert en enkele sfeervolle orkestwerken. Een broodnodige rehabilitatie van een componist die haar tijd ver vooruit was.
.png)
Het lot van Gipps’ Eerste Symfonie (1942) is tekenend voor de uitdagingen waarmee vrouwelijke componisten te maken hadden. Hoewel het werk met lof werd ontvangen bij de première, saboteerde een mannelijke orkestmusicus de uitvoering en werd een latere programmering door de BBC resoluut afgewezen. Het argument? “Wanneer een jonge vrouw het podium opkomt, applaudisseert het publiek voor alles. U bent simpelweg geen componist.” De symfonie verdween in de archieven, een slachtoffer van de vooroordelen die vrouwelijke componisten decennialang in de weg stonden.
Hoe wrang is het dan dat juist het BBC Philharmonic Orchestra nu het tegendeel bewijst. Onder leiding van Gamba klinkt Gipps’ muziek vol overtuiging: lyrisch en expressief, met een krachtig gevoel voor ritmiek en orkestraal drama. Haar composities, beïnvloed door haar leermeester Ralph Vaughan Williams, ademen een typisch Britse sfeer, met pastorale melodieën en rijke harmonieën die doen denken aan de uitgestrekte landschappen van Engeland.
Naast haar Eerste Symfonie bevat het album het Hoornconcert (1968), een stuk dat Gipps schreef voor haar zoon Lance Baker. Solist Martin Owen brengt de muziek met precisie en warmte tot leven. Het werk is een verfijnd samenspel tussen solo-instrument en orkest, waarin Gipps haar melodische inventiviteit en subtiele orkestratie toont. De hoorn krijgt alle ruimte om zowel heldhaftig als ingetogen te klinken, en Owen benut die kans optimaal.
Verder bevat de opname drie korte sfeerstukken: Coronation Procession, Ambarvalia en Cringlemire Garden. Vooral de laatste twee vallen op door hun dromerige, bijna filmische kwaliteit. Ambarvalia, oorspronkelijk een eerbetoon aan een overleden collega, heeft een melancholische ondertoon, terwijl Cringlemire Garden in zijn pastorale karakter een directe link met Vaughan Williams’ muzikale wereld legt.
Met deze derde release in de Gipps-reeks laat Chandos Records opnieuw zien dat haar oeuvre een herontdekking waard is. Op deze Vrouwendag biedt Ruth Gipps – Orchestral Works Vol. 3 een krachtig statement: grote componisten verdienen erkenning, ongeacht hun geslacht. Ruth Gipps is niet langer een voetnoot in de muziekgeschiedenis, maar een naam die opnieuw klinkt, met de volle kracht van een symfonisch orkest.
