Harry Styles geeft dit jaar tientallen concerten, maar bezoekt daarvoor slechts zeven wereldsteden. Hij is niet de enige. Steeds meer artiesten ruilen de traditionele wereldtour in voor langdurige ‘mini-residenties’. Goed nieuws voor artiesten en gaststeden, maar voor fans wordt een concert zo al snel een complete – en kostbare – reis.
.png)
Tien avonden lang was de Johan Cruijff ArenA dit voorjaar het domein van Harry Styles. Geen eenmalig Nederlands concert, waarna vrachtwagens, lichtinstallaties, dansers en technici meteen weer naar de volgende stad vertrokken. Styles bleef gewoon staan. De fans kwamen naar hem toe.
Na Amsterdam volgde Londen, waar hij twaalf avonden in Wembley Stadium speelt. Later vestigt de Britse popster zich onder meer in São Paulo, Mexico-Stad en New York. In die laatste stad staan maar liefst dertig optredens in Madison Square Garden gepland.
Het contrast met zijn vorige tournee is groot. Die voerde volgens The Economist langs 79 steden. Zijn huidige tour telt bijna zeventig concerten, maar die worden verdeeld over slechts zeven plaatsen. Amsterdam kreeg daarvan tien avonden toegewezen.
Wat Styles doet, lijkt op het eerste gezicht een uitzonderlijk staaltje sterallures. Waarom zou je zelf de wereld rondreizen wanneer honderdduizenden bewonderaars bereid zijn in een vliegtuig of trein te stappen?
Toch is zijn aanpak onderdeel van een bredere verandering in de livemuziek. Beyoncé gaf tijdens haar Cowboy Carter-tour meerdere concerten achter elkaar in slechts negen stedelijke gebieden. Adele liet in München zelfs een tijdelijk stadion bouwen voor tien optredens. Bad Bunny koos in 2025 voor dertig concerten in Puerto Rico voordat hij aan zijn verdere wereldtour begon.
De klassieke residency – ooit vooral verbonden met Las Vegas en sterren die niet meer iedere avond wilden doorreizen – is daarmee veranderd in een strategie voor artiesten die juist op het hoogtepunt van hun populariteit staan.
Het vakblad IQ Magazine concludeert dat er tegenwoordig meer grote concerten worden gegeven, maar regelmatig in minder steden en landen. Tegelijkertijd is het aantal stadionconcerten in nog geen tien jaar tijd meer dan verdubbeld.
Een moderne stadionproductie is een reizend dorp. Er zijn enorme schermen, podia die bewegen, kilometers kabel, kostuums, catering, beveiliging en soms honderden medewerkers nodig. Iedere verhuizing betekent opnieuw afbreken, vervoeren en opbouwen.
Rob Light, directeur bij artiestenbureau CAA, zei daarover in een interview met Billboard dat de kosten van tournees “exponentieel” zijn gestegen. Hoe ingewikkelder de show, hoe aantrekkelijker het wordt om de productie langer op één plek te laten staan. Dat bespaart transport- en opbouwkosten en maakt het bovendien mogelijk een nog spectaculairder decor te gebruiken. De gedachte erachter is eenvoudig: wanneer een artiest groot genoeg is, komt het publiek toch wel.
Daar komt een menselijk voordeel bij. Een tournee met iedere paar dagen een nieuw hotel, een andere tijdzone en een nieuw stadion is lichamelijk en geestelijk uitputtend. Meerdere concerten op één plek geven artiesten en medewerkers meer rust en voorspelbaarheid.
Voor de organisator vermindert bovendien het risico. In plaats van losse kaartverkopen in tientallen regio’s wordt de enorme internationale vraag gebundeld rond een paar grote, goed bereikbare steden.
Voor fans verandert hierdoor de betekenis van een concertkaartje. De avond uit wordt een weekend weg. Naast het ticket komen er treinkosten of een vlucht, een hotel, maaltijden en vaak exclusieve merchandise bij.
Dat is precies waarom steden graag zo’n megaster ontvangen. Toen Adele in augustus 2024 tien concerten in München gaf, kwamen ruim 730.000 bezoekers uit 170 landen naar de speciaal gebouwde arena. Volgens de economisch adviseur van München leverde de serie de lokale economie ongeveer 540 miljoen euro op. Meer dan de helft van het publiek kwam uit het buitenland.
Ook de residency van Bad Bunny had een zichtbaar effect. Uit betaalgegevens van Visa bleek dat de bestedingen in San Juan tijdens de tien concertweekenden bijna twintig procent hoger lagen dan een jaar eerder. De uitgaven van internationale bezoekers stegen met meer dan 35 procent. Hotels, winkels, vervoerders en restaurants profiteerden allemaal mee.
De artiest verkoopt daardoor niet langer alleen een optreden. Hij of zij wordt een tijdelijke toeristische attractie – bijna vergelijkbaar met een festival, tentoonstelling of groot sportevenement.
Die ontwikkeling heeft ook een minder feestelijke kant. Een duur concertkaartje is voor veel mensen al een flinke uitgave. Wanneer daar een overnachting en een reis bij komen, wordt live muziek steeds minder toegankelijk.
Voor Nederlandse fans was de keuze van Amsterdam gunstig. Maar wie in Scandinavië, Oost-Europa of een kleinere Britse stad woont, moet soms honderden kilometers reizen. Gezinnen, mantelzorgers, mensen met een beperking of een kleiner budget kunnen niet altijd meerdere dagen vrijmaken voor een concert.
Het gevolg is dat de kosten die artiesten besparen door minder te reizen deels bij hun publiek terechtkomen. De productie blijft staan; de tienduizenden bezoekers verplaatsen zich.
Ook kleinere steden verliezen. Wanneer een megaster zes of tien avonden in één metropool speelt, zijn er minder concerten voor regionale stadions en zalen. De culturele aandacht en economische opbrengsten concentreren zich zo nog sterker in een klein aantal wereldsteden.
Minder vrachtwagens en minder vliegbewegingen van een artiest en diens medewerkers klinken duurzaam. Maar wanneer honderdduizenden fans daarvoor verder moeten reizen, kan de klimaatwinst snel verdwijnen.
De Amerikaanse duurzaamheidsorganisatie REVERB ondervroeg ruim 35.000 concertbezoekers bij meer dan vierhonderd optredens. Op basis daarvan schatte de organisatie dat de reizen van fans 38 keer zoveel uitstoot veroorzaakten als het vervoer en de hotelovernachtingen van artiesten, crew en apparatuur samen. Het onderzoek vond plaats in Noord-Amerika en is daarom niet één op één naar Europa te vertalen, maar het maakt wel duidelijk waar de grootste klimaatbelasting van liveconcerten vaak zit: bij het publiek.
Een residency is dus alleen duurzamer wanneer bezoekers relatief dichtbij wonen of met trein, bus en openbaar vervoer kunnen komen. Amsterdam en Londen zijn in dat opzicht logischer keuzes dan moeilijk bereikbare locaties, maar voor intercontinentale fans blijft vliegen vaak de enige mogelijkheid.
Natuurlijk hoeft concerttoerisme niet alleen als probleem te worden gezien. Een optreden kan een prachtige aanleiding zijn om samen met een dochter, vriendin of partner een nieuwe stad te ontdekken. Overdag een museum, ’s avonds muziek en de volgende ochtend uitgebreid ontbijten: de herinnering wordt groter dan het concert alleen.
Maar er is een verschil tussen willen reizen en moeten reizen. Juist daar ligt de uitdaging voor artiesten en organisatoren. Betaalbare tickets, goede treinverbindingen, late treinen na afloop, combitickets en heldere informatie over toegankelijkheid kunnen voorkomen dat de nieuwe wereldtour alleen bereikbaar wordt voor fans met voldoende tijd en geld.
Harry Styles laat zien hoe de machtsverhouding in de popmuziek is veranderd. Vroeger bewees een artiest zijn wereldstatus door zo veel mogelijk plaatsen te bezoeken. Nu blijkt echte supersterrenstatus uit iets anders: hoeveel mensen bereid zijn een grens over te steken om jou te zien.
De wereldtournee is daarmee niet verdwenen. Alleen zit de wereld tegenwoordig vaker in het publiek dan in de tourbus.
