Pilates is overal. In hippe studio’s met pastelkleurige reformers, in online lessen vanaf de woonkamermat, in sportscholen, fysiopraktijken en op sociale media. Wie alleen de strakke filmpjes op Instagram ziet, zou kunnen denken dat Pilates een nieuwe wellnesshype is. Maar dat is nu juist het aardige: deze ‘nieuwe’ trend is ruim honderd jaar oud.
.png)
Joseph Pilates ontwikkelde zijn methode in de eerste helft van de twintigste eeuw. Hij noemde die aanvankelijk Contrology: een manier van bewegen waarbij controle, ademhaling, concentratie en het hele lichaam centraal staan. In 1926 openden Joseph en Clara Pilates hun eerste studio in New York, waar vooral dansers al snel de waarde van de methode ontdekten. Pilates ontwierp bovendien meer dan 600 oefeningen, zowel op de mat als op apparaten zoals de reformer en de Cadillac.
Honderd jaar later is Pilates bezig aan een opvallende tweede jeugd. Volgens het wereldwijde boekingsplatform ClassPass was Pilates in 2025 voor het derde jaar op rij de meest geboekte workout op het platform. De reserveringen stegen met 66 procent ten opzichte van 2024 en wereldwijd werd meer dan 27 miljoen keer naar Pilates gezocht. Dat zijn cijfers van één platform, dus geen volledige afspiegeling van alle sporters, maar ze laten wel goed zien hoe sterk de belangstelling is gegroeid.
Waarom juist nu? Een deel van het antwoord ligt in de tijdgeest. Veel mensen willen bewegen, maar niet altijd harder, sneller en zwaarder. Na jaren waarin high intensity-trainingen, bootcamps en prestatiedruk populair waren, groeit de behoefte aan vormen van beweging die kracht opbouwen zonder het lichaam uit te putten. Pilates past daar precies tussen: het is rustig, maar niet slap; gecontroleerd, maar niet saai; vriendelijk voor de gewrichten, maar beslist uitdagend.
Ook de fitnesswereld zelf verschuift. Het American College of Sports Medicine zette “exercise programs for older adults” in 2025 op nummer drie in de wereldwijde fitnesstrends. De organisatie wijst op het belang van kracht, flexibiliteit, balans en cardiovasculaire gezondheid voor langer zelfstandig en vitaal leven. Dat zijn precies de woorden die je ook vaak in een goede Pilatesles hoort.
Voor Proudies is Pilates interessant omdat het niet draait om jonger lijken, maar om beter bewegen. In het dagelijks leven gaat het immers niet om een perfecte pose, maar om soepel uit een stoel komen, makkelijker bukken, steviger staan, vrijer ademhalen en minder bang zijn om uit balans te raken.
Onderzoek onder oudere volwassenen laat zien dat Pilates veelbelovend kan zijn. Een wetenschappelijke review concludeerde dat Pilates mogelijk helpt om risicofactoren voor vallen te verminderen, onder meer door verbeteringen in mobiliteit, houding, balans, gang en valangst. De onderzoekers benadrukken wel dat meer hoogwaardig onderzoek nodig is om harde conclusies te trekken over het daadwerkelijk voorkomen van vallen. Een andere samenvatting van onderzoek naar mat-Pilates bij ouderen vond aanwijzingen voor verbetering van spierkracht, flexibiliteit, balans en conditie vergeleken met niet sporten; ook daar werd opgemerkt dat de kwaliteit van bewijs niet overal even sterk is, maar dat de resultaten consistent positief zijn.
Dat maakt Pilates geen wondermiddel, maar wel een aantrekkelijke optie. Zeker omdat de oefeningen vaak kunnen worden aangepast. Wie makkelijk op de grond komt, kan mat-Pilates doen. Wie liever extra ondersteuning heeft, kan werken met props, een stoel of een rustige reformerles. En wie al sportief is, kan juist veel uitdaging vinden in precieze, langzaam uitgevoerde bewegingen.
Pilates ziet er van buiten soms eenvoudig uit. Een been optillen. Een wervelkolom oprollen. Armen bewegen terwijl de romp stil blijft. Maar de echte training zit in de aandacht: wat doet mijn ademhaling? Waar span ik onnodig aan? Kan ik bewegen zonder mijn nek, schouders of onderrug over te belasten?
Die kwaliteit maakt Pilates anders dan zomaar “buikspieren trainen”. De methode vraagt niet alleen kracht, maar ook lichaamsbewustzijn. En juist dat is waardevol naarmate we ouder worden. Ons lichaam verandert: spiermassa neemt af, gewrichten kunnen stijver worden, evenwicht wordt belangrijker. Bewegen met aandacht helpt om opnieuw contact te maken met wat wél kan, in plaats van te focussen op beperkingen.
De Britse NHS adviseert volwassenen van 65 jaar en ouder om dagelijks actief te zijn en minstens twee dagen per week activiteiten te doen die kracht, balans en flexibiliteit verbeteren. Ook adviseert de NHS om lang zitten regelmatig te onderbreken. Pilates kan een van de manieren zijn om aan dat soort beweging te komen, naast wandelen, fietsen, krachttraining, zwemmen, tuinieren of dansen.
De huidige hype draait vooral om reformer Pilates: lessen op een apparaat met een schuivend platform, veren, banden en een voetbar. De reformer kan oefeningen zwaarder maken, maar ook juist ondersteunen. Dat maakt het apparaat interessant voor verschillende niveaus.
Toch is de mat nog altijd de basis. Mat-Pilates vraagt weinig materiaal en kan thuis of in een kleine groep. Voor beginners kan dat overzichtelijker zijn, zeker als de docent rustig uitlegt en alternatieven geeft. Reformerlessen kunnen fantastisch zijn, maar zijn niet automatisch beter. De kwaliteit van de begeleiding is belangrijker dan het apparaat.
Daar zit ook een kanttekening bij de trend. Door de snelle groei ontstaan er steeds meer studio’s en “Pilates-inspired” lessen. In het Verenigd Koninkrijk waarschuwden vakorganisaties in 2026 dat de boom in reformer Pilates risico’s met zich meebrengt wanneer docenten onvoldoende zijn opgeleid, groepen te groot zijn of apparatuur niet goed wordt gebruikt. Pilates is daar niet wettelijk gereguleerd, waardoor kwaliteit sterk kan verschillen.
Voor wie wil beginnen, is het daarom verstandig om kritisch te kiezen. Vraag naar de opleiding en ervaring van de docent. Kies liever een kleine groep dan een volle zaal. Vertel vooraf over rugklachten, heup- of knieproblemen, osteoporose, duizeligheid of eerdere blessures. En onthoud: pijn is geen bewijs dat je goed bezig bent. Goede Pilates voelt geconcentreerd en soms pittig, maar niet scherp of forcerend.
Misschien is dat wel de reden dat Pilates opnieuw zo aanspreekt. Het belooft niet dat je in drie weken een ander lichaam krijgt. Het nodigt je uit om je eigen lichaam beter te bewonen. Om sterker te worden zonder jezelf voorbij te lopen. Om soepeler te bewegen zonder competitie.
Voor een generatie die gezondheid steeds meer ziet als zelfstandigheid, energie en plezier in het dagelijks leven, is dat een aantrekkelijk verhaal. Pilates is geen magische oplossing en zeker niet de enige goede manier van bewegen. Maar het is wel een methode die verrassend modern aanvoelt: laagdrempelig, aanpasbaar, aandachtig en gericht op kwaliteit in plaats van kwantiteit.
Een eeuw na de eerste studio in New York blijkt Pilates dus niet alleen een trend. Het is eerder een oude les die opnieuw actueel wordt: kracht hoeft niet luid te zijn. Soms begint die gewoon met rustig ademhalen, je voeten stevig op de grond en één gecontroleerde beweging tegelijk.
