Museum Jan van der Togt heet -al sinds januari 2020- kortweg Museum JAN. De eerste eigenaar van het museum was Jan van der Togt (1905-1995), groot liefhebber van glasobjecten en internationale eigentijdse kunst. Hij was de oprichter en directeur van de alom bekende Tomado-fabriek in Dordrecht, een samenvoegsel van Van der TOgt MAssa-artikelen DOrdrecht. Wie kent niet de Tomado boekenrekken met metalen planken in wit, zwart, geel en blauw of de flessenrekken van metaaldraad? Nadat hij zijn Tomado-fabrieken in 1971 verkocht, hield Jan van der Togt zich voornamelijk bezig met het verzamelen van kunst, bezoeken van musea, galerieën en kunstbeurzen.
Op een gegeven moment werd zijn kunstcollectie te groot om in zijn woonhuis te bewaren en samen met zijn goede vriend beeldhouwer Jan Verschoor (1943) opende hij in 1991 het museum naast het woonhuis en atelier van Verschoor. Deze was behalve adviseur van Van der Togt ook medeoprichter en voor een periode directeur van het museum. Zijn sculpturen van brons en marmer behoren tot de vaste collectie van het museum. Verschoor woont nog steeds in het huis naast het museum en je kunt gewoon vanuit het museum zijn woonkamer binnenlopen om zijn kunstcollectie te bewonderen. Hij liet mij tijdens mijn bezoek vol trots een foto zien van zijn woonhuis -een van de oudste huisjes aan de Dorpsstraat en een gemeentelijk monument- en een foto waarin hij bezig is in zijn atelier. Het museum is in de loop der tijd uitgebreid door de aankoop van nabijgelegen panden.
De vaste collectie van het museum bestaat uit moderne glasobjecten uit de twintigste en eenentwintigste eeuw uit onder meer Tsjechië en Slowakije en die Van der Togt in de loop der jaren heeft verzameld en later heeft uitgebreid met aankopen en schenkingen. Tot en met 6 april 2026 is er de tentoonstelling 'Fong-Leng & Fans – 60 jaar Fashion & Faam.” Fong-Leng (1937) is in binnen- en buitenland beroemd om haar opvallende manteljurken en jassen van kostbare materialen met exotische applicaties. Haar meest bekende klant was Mathilde Willink, de derde vrouw van Carel Willink, zij kocht maar liefst veertig creaties van Fong-Leng, waaronder de befaamde luipaardmantel.
Fong Leng begon haar carrière op de Academie voor Beeldende Kunsten in Rotterdam met een studie fotografie en was gedurende een aantal jaren persfotograaf. Na haar verhuizing naar Amsterdam hield zij zich bezig met modefotografie en weer later met het ontwerpen van kleding en stoffen. Dat laatste was zo'n succes, dat zij in 1969 haar eerste boetiek opende op de Nieuwendijk in Amsterdam en twee jaar later Studio Fong Leng op de P.C. Hooftstraat. Fong-Leng ontwerpt al vijfentwintig jaar geen jurken meer. Naast haar jurken is ze ook bekend om haar prachtige juwelen, de mooiste wandkleden, panelen en sculpturen van leer, suède, zijde en bont. De jurken die in het museum worden getoond zijn een kunststuk op zich.
Heel bijzonder is de replica van de woonkamer van Fong-Leng met nog niet eerder vertoonde textielschilderijen, zoals het enorme wandkleed met oosterse taferelen. Prachtig zijn ook de banken van Jan des Bouvrie die zij bekleedde met goud- en zilverkleurig leer en versierde met applicaties van draken en slangen. Een speciale vitrine toont drie creaties van de beroemde schoenenontwerper Jan Janssen die in de zeventiger jaren schoenen ontwierp voor de shows van Fong Leng. Neem ook nog even een kijkje in de moderne museumwinkel, waar uiteraard hier veel grote en kleinere glasobjecten te vinden zijn.
Het café van Museum JAN is uitsluitend op zondag geopend, maar vlakbij is de gezellige brasserie La Gare, een coffee & sandwichcafé, gevestigd in een voormalig winkelpand uit 1926, gebouwd in de stijl van de Amsterdamse School. Ze serveren hier prima koffie van de Amsterdamse Brandmeesters met iets lekkers erbij. Je kunt er overigens ook uitgebreid ontbijten, lunchen of high tea-en. En mocht je op zondag museum JAN bezoeken, dan bof je helemaal, want op die dag serveert La Gare ook koffie of thee met taart in het museum.
Museum JAN, Dorpsstraat 50, Amstelveen
Museum JAN Brasserie La Gare, Stationsstraat 1, Amstelveen
Een extra tip: Ook Kasteel Ruurlo schenkt uitgebreid aandacht aan de creaties van Fong Leng, met onder meer foto's van modefotograaf en stylist Ferry van der Nat (tot en met 28 juni 2026).
Meer lezen van Ellie Brik?
